آداب و رسوم قدیمی مردم استان كهگيلويه و بويراحمدآداب و رسوم قدیمی مردم استان كهگيلويه و بويراحمد

فرهنگ، آداب و رسوم

آرشیو

تاریخچه انواع رقص ایرانی

انواع رقص ایرانی, تاریخچه رقص ایرانی, رقص آئینی ایرانی انواع رقص ایرانی, تاریخچه رقص ایرانی در این مطلب از ابرتازه ها درباره تاریخچه انواع...

آداب و رسوم قدیمی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد

آداب و رسوم مردم یاسوج, پیمانهای عشایری, رسوم خاص مردم استان کهگیلویه و بویراحمد

در این مطلب از ابرتازه ها درباره آداب و رسوم قدیمی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد توضیحاتی بیان می نماییم. برای استفاده از این مطلب با ما همراه باشید.

رسوم خاص مردم استان کهگیلویه و بویراحمد, آداب و رسوم قدیمی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد

رسوم خاص مردم استان کهگیلویه و بویراحمد, آداب و رسوم قدیمی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد

سال نو ( نوروز باستانی ) :

سال نو بنابر اعتقادات قومی منطقه سرآغازی است برای از بین برد کینه و گرایش به صلح و آشتی . در قدیم ریش سفیدان قوم با خانواده وابسته به دیدار سران و کدخدایان خود می رفتند و هدایایی از جمله محصولات آن روز با خود می بردند و امروزه هم معمولاً به دیدار همدیگر می روند و بعضاً هدایایی برای همدیگر می برند و مراسم پذیرایی و جشن دارند و یک مورد که از قدیم تاکنون وجود داشته این است که در این روز معمولاً مردم به سراغ کسانی که سوگوار هستند و کسی را از دست داده اند می روند و سعی می کنند که لباس سیاه آنها را تعویض کرده و جای آن لباس سفید یا رنگی به تن آنها بپوشانند و آنها را از حالت عزا در آورند که این کار را در اصطلاح محلی « پند شکنی » می گویند .

چاله گرم کنون:

سنتی است که فقیر و غنی یک روز مانده به عید نوروز به منظور گرم نگه داشتن اجاق خانه و برکت و پایداری سفره صاحب خانه ، غذایی گرم و لذیذ با بهترین نوع غذای محلی می پزند تا همه اهل خانه از آن بخورند که این را به اصطلاح « چاله گرم کنون » گویند .

پیمانهای عشایری :

احترام گذاردن به پیمان میان همه تیره های عشایری لازم اجرااست و شخصاً پیمان شکن در جامعه انگشت نما و خوار و بی اعتبار می شود . بطور خاص در گذشته در موقع جنگ و اختلافات محلی و ایلی احترام گذاشتن به پیمان ضرورت داشت .

سوگواری مذهبی :

مردم استان به خاطر شیعه بودن ، تعصب خاصی نسبت به اعیاد و سوگواریهای امام حسین (ع) نشان می دهند و معمولاً عزاداری با شروع ماه محرم آغاز و در شب های تاسوعا و عاشورا به اوج خود می رسد . تا این سالهای اخیر عزاداران از اول شب تا صبح شب عاشورا به عزاداری و سینه زنی می پرداختند و این عزاداری به صورت ساده با کمک افراد خیر با صرف چای ، پخت برنج محلی و نیز گندم برشته برگزار می شد . ولی متأسفانه این نوع عزاداری ساده جای خود را به عزاداری با تشریفات و با رنگ و بوی مدرن داده است .

این خاکسپاری و برپایی مراسم عزاداری برای متوفی :

پیش از مرگ چنان که گمان به مردن بیمار داشته باشند خویشاوندان و نزدیکان او شبانه روز به دیدن او می آیند و از طرفی از میهمانان و دیدار کنندگان او پذیرایی می شود و معمولاً در شب چند نفری بر بالین او بیدار می مانند و پس از مرگ همه فامیل دور و نزدیک را از مرگ او آگاه می سازند که در مراسم تشیع و تدفین شرکت کنند .

در قدیم معمولاً شخص مرده را در تابوت گذاشته و برای غسل ، کنار چشمه یا رودخانه می بردند  . ( الان هم کم و بیش در روستاهایی که غسالخانه موجود نباشد همینطور است ) و پس از مراسم غسل او را به قبرستان می بردند و قبری که از همزمان با غسل توسط عده ای دیگر از اهالی آماده شده بود ، دفن می شد و پس از خاکسپاری مراسم عزاداری سه روز ، هفته و چهل برگزار می کردند و با ادای احترام بر فقدان او سوگواری می نمودند .

برحسب عادات و رسوم عشایر در مرگ افراد عادی طوایف سوگواری نسبتاً ساده است و معمولاً افراد طوایف نزدیک و آشنا و خانواده و فامیل نزدیک مرده شرکت دارند و این عده بنابر سنت محلی بر مزار متوفی گرد می شوند و شیون و زاری می کنند و پس از برپایی مراسم هفته و پذیرایی مختصر از شرکت کنندگان و فاتحه خوانی مراسم سوگواری به پایان می رسد.

لازم به یادآوری است که تا این اواخر پذیرایی شامل صرف ناهار و شام بصورت گسترده با هزینه بالا از طرف صاحبان عزا بود که خوشبختانه امروزه این تشریفات کم و بیش برداشته شده و معمولاً با دادن چای و شربت به دیدار کنندگان هفته عزا به پایان می رسد .

با این حال نکته دیگر که یادآوری آن ضروری به نظر  می رسد این است که در گذشته با وجود جوانب منفی عزاداری قدیمی ، تشیع جنازه متوفی خیلی ساده و بدون تکلف انجام می گرفت ولی امروزه متأسفانه تشیع جنازه با تکلف ها و زرق و برق های قابل توجه چون ایجاد زنجیره طولانی ماشین های رنگارنگ و گوناگون مدرن آنهم در خیابان های شهر  صورت می گیرد که شاید این هم ناشی از تأثیر غیر مستقیم مدرنیسم در استان است .

خیرات مردگان :

رسم است که برای آمرزش مردگان از پنجمین تا هفتمین روز به عید نوروز مانده خانواده های سوگوار شیر برنج ، حلوای خرما ، پلو و گوشت می پزند و خانه به خانه تقسیم می کنند و آن را خیرات نیمه برات می گویند . تقسیم پختنیها توسط افراد خردسال انجام می شود و فاتحه خوانی و آمرزش طلبی از مقاصد این کار است .

رسوم خاص مردم استان کهگیلویه و بویراحمد, آداب و رسوم قدیمی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد

رسوم خاص مردم استان کهگیلویه و بویراحمد, آداب و رسوم قدیمی مردم استان کهگیلویه و بویراحمد

کمک و یاری :

کمک افراد به هم در گذشته به صورت های گوناگون به عمل می آمد . اگر کسی خانه اش آتش می گرفت و قادر به بازسازی آن نبود و نیازی به کمک و مساعدت بستگان داشت ، مردم و ابسته و هم طایفه به او در ساختن خانه کمک می کردند . اگر کسی در اثر بیماری یا ناتوانی و فقر و یا جهات دیگر نمی توانست کشته آبی یا دیمی به موعد درو کند ، مردم طایفه او دسته جمعی به کمک او می شتافتند و محصول او را جمع آوری می کردند و پس از کوبیدن آن را به انبار « گندم » آن شخص می بردند .

موقع نشا کردن برنج که در اصطلاح محلی بویراحمد « کلکی » و میان مردم کهگیلویه « تولکی » گفته می شود ، همه به یکدیگر کمک می کردند ، و در زراعت های کوتاه بهاره و زمستانه و عروسی ها و عزاداری ها ، همین نوع کمک ها اعمال می شده است .

در کارهای خانه سازی ، کشاورزی ، باغداری و حتی در هنگام ییلاق و قشلاق رفتن هر طایفه موظف به انجام دادن کارهای کسان ناتوان  خود می باشد و کدخدایان ، ریش سفیدان طوایف در همیاری ها مشوق و پاسدار این سنت بوده اند . و این مراسم با علاقمندی خاص برادری ایلی بدون آنکه مزدی دریافت شود و یا منتی برطرف « دیگر » گذارده شود به حکم وظیفه و نهاد قومی انجام می شده است ۸- مهمانداری :

از سنت های نیک که هنوز باقی است مهمانداری و مهمانوازی است . در گذشته این سنت به اندازه ی گرامی بود که حتی اگر وضع زندگی عشایر صاحب خانه رونق خوبی نداشت و مجموع اعضای خانواده صاحب خانه بر روی یک گلیم یا گبه مو زیر یک لحاف می خوابیدند ، مرد مهمان در کنار مرد خانه و زن مهمان در کنار زن خانه می خوابید و خوراکی بهتر از خوراک معمولی اهل خانه به او می دادند . متأسفانه با شکل گیری نظام جدید شهری این سنت به تدریج کاهش یافته و مهمانی های دوستانه به سبک شهری جایگزین آن سنت والای گذشته شده است . لیکن آثار نیک این رسم هنوز هم در ایلات دور افتاده از شهر پایدار و مورد احترام است .

کمک به آسیب دیدگان :

کمک کردن از رسوم قدیمی و ممتاز این سرزمین است ، خصوصاً در حوادث آتش سوزی و غارت و دامادی و غیره . مردم هر طایفه در صورت تقاضای کمک از سوی خانه سوخته گان و فراخور شأن و مقام ایلی خود کمک هایی از قببل قالی ، گلیم ، لحاف ، نمد و دیگر اثاث می دهند . همچنین در مورد غارت شدگان که به اصطلاح محلی « مرده مال » گفته می شود و وسایل خانگی داده می شود و یا اگر گله و احشام غارت شده باشد مشابه آن گاو و گوسفند به غارت شده تحویل می شود . کلیه این کمک ها بلاعوض و رایگان و به حکم وابستگی ایلی و خویشاوندی ضروری است .

منبع:yasouj.irib.ir

بستن تبلیغ
بستن تبلیغ