مهمترين ويژگی کتاب بحار الانوارمهمترين ويژگی کتاب بحار الانوار

مطالب مذهبی

آرشیو

آیا دلتنگ شدن اموات صحت دارد؟

دعا برای ارامش اموات, دعای اموات, دلتنگ شدن اموات دعا برای ارامش اموات, دلتنگ شدن اموات در این مطلب از ابرتازه ها درباره دلتنگ شدن...

کتاب بحار الانوار

بحار الانوار, بحار الانوار فارسی, ترجمه بحار الانوار

در این مطلب از ابرتازه ها درباره کتاب بحار الانوار توضیحاتی بیان می نماییم. برای استفاده از این مطلب با ما همراه باشید.

کتاب بحار الانوار, ویژگی کتاب بحار الانوار

کتاب بحار الانوار, ویژگی کتاب بحار الانوار

معتبرترین کتاب‌های حدیثی شیعه، «کتب اربعه» است و این کتب اربعه برگرفته از ۴۰۰ کتاب بنام اصول اربعمأه که صحابه و تابعین آن را جمع آوری کرده‌اند می‌باشد. کتب اربعه شامل کتابهای:

۱٫ الکافی فی الاصول و الفروع و الروضه؛ این کتاب از نخستین جوامع حدیثی شیعه است که در زمان غیبت صغری شکل گرفت و توسط ابوجعفر محمد بن یعقوب کلینی، متوفی ۳۲۸ هـ در سه بخش، اصول، فروع و روضه و مشتمل بر ۱۶۱۹۹ حدیث می‌باشد.

۲٫ من لا یحضره الفقیه؛ ابوجعفر محمد بن علی بن بابویه قمی، معروف به شیخ صدوق، متوفی (۳۸۱ هـ) و مشتمل بر ۵۹۶۳ حدیث فقهی می‌باشد.

۳٫ تهذیب الاحکام فی شرح المقنعه.

۴٫ الاستبصار فی ما اختلف من الاخبار.

این دو کتاب حدیثی تألیف شیخ طائفه ابو جعفر محمد بن حسن طوسی، متوفی (۴۶۰ هـ) می‌باشد. تهذیب مشتمل بر ۱۳۵۹۰ حدیث و استبصار مشتمل بر ۵۵۱۱ حدیث می‌باشد.[۱]
کتاب «بحار الانوار» به دست علامه مجلسی (متوفی ۱۱۱۰ قمری) در سال (۱۰۷۰ هـ .ق) به مدت ۴۰ سال به رشته تحریر در آمد. نخستین چاپ جلد اول و دوم کتاب در کشور هندوستان در سال ۱۲۴۸ هـ .ق بوده و در سال ۱۲۷۰ هـ .ق در ایران تا ۱۰ جلد به چاپ رسیده است و چاپ‌های گوناگونی در طی این سالیان صورت گرفته که بهترین چاپ اخیر بحار، در ۱۱۰ جلد توسط مؤسسه الوفا، دار احیاء التراث العربی، بیروت می‌باشد.

مهمترین ویژگی بحار الانوار:

۱٫ بیشتر آموزه های دینی در آن آمده است.

۲٫ به جمع آوری احادیث از نسخه‌های خطی همت داشته است.

۳٫ مطالبی از برخی کتابها نقل کرده است که بعدها آن کتابها از بین رفته است؛

۴٫ علامه مجلسی در نقل احادیث دقت بسیاری به خرج می‌داد و اگر نسخه معتبر و خطی نداشت آن را تذکر می‌داد و هر حدیثی را صحیح می‌دانست می‌آورد. امّا بعضی از صاحب نظران معتقدند که علامه مجلسی احادیث درست و نادرست را جمع آوری کرده تا از تلف شدن در امان باشند، و در واقع به مانند دائره المعارفی است که انتخاب درست و نادرست آن را به آیندگان سپرده است.

کتاب بحار، همانند هر کتاب دیگری دارای روایات صحیح و معتبر و نیز روایات ضعیف السند می‌باشد. شاید غیر از قرآن کریم، هیچ کتاب دیگری را نتوان ادعا نمود تمام محتوای آن صددرصد صحیح و قطعی می‌باشند.[۲]

علامّه مجلسی درباره علت نامگذاری این کتاب به بحار می‌گوید: چون این کتاب مشتمل بر همه علوم و حکمت‌ها و اسرار بوده و خواننده را از سایر کتاب‌های حدیثی بی‌نیاز می‌کند، آن را به «بحار الانوار الجامعه لدرر الاخبار الائمه الاطهار ـ علیهم السّلام ـ یعنی؛ دریای نور که دربردارنده درّها احادیث امامان معصوم ـ علیهم السّلام ـ می‌باشند، نامیدم.[۳]

ایشان هدف از نوشتن این کتاب را به دسترسی آسان دانش پژوهان به احادیث معصومین، پراکندگی احادیث و تجمع آنها، از بین رفتن کتابها و نسخه‌های خطی روایی، گرایش مردم ( به خصوص در اصفهان) به صوفیان و دوری از احادیث معصومین ـ علیهم السّلام ـ و… می‌داند.

لازم به ذکر است که این کتاب، شامل کل روایات معصومین نمی‌باشد و شاهد بر این مدعا، کتاب «مستدرک» است که بعدها نوشته شده است علاوه بر آن علامه مجلسی از کتب مشهور و متواتر و معروف، روایات کمتر نقل کرده است مانند: کتب اربعه، صحیفه سجادیه، نهج البلاغه و… .[۴]

امام خمینی در توصیف این کتاب می‌فرماید:

کتاب «بحارالانوار» که تألیف عالم بزرگوار محدث عالی مقام، محمد باقر مجلسی است مجموعه‌ای است که قریب چهارصد کتاب و رساله که در حقیقت یک کتاب‌خانه‌ای کوچکی است که با یک اسم نام برده می‌شود. صاحب این کتاب چون دیده کتاب‌های بسیاری از احادیث است که به واسطه کوچکی و گذشتن زمان، از دست می‌رود؛ تمام آن کتاب‌ها را بدون آن که التزام به صحت آنها داشته باشد در یک مجموعه به اسم بحار الانوار فراهم کرده است.[۵]

در نتیجه باید گفت: بحارالانوار نقش واسطه را ایفا می کند و چون منابع و مصادر آن از اعتبار یکسانی برخوردار نیست ، بر این پایه در بررسی روایات آن سه جهت مهم را بایستی مورد توجه قرار داد ، اول :  منابعی که کتاب از آم بهره برده است ، دوم سند خود روایت ، سوم برسی محتوایی روایت .

 ==============================
پی نوشت ها:
[۱] . ر.ک: مؤدب، سید رضا، علم الحدیث، قم، انتشارات احسن الحدیث، چاپ اول، ۱۳۷۸، ص۱۷۷٫
[۲] . ر.ک: عابدی، احمد، آشنایی با بحارالانوار، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، چاپ اول، ۱۳۷۸، ص۷۸ـ۲۷۸٫
[۳] . مجلسی، بحارالانوار، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ج۱، ص۵٫
[۴] . بحارالانوار، ج۵۳، مقدمه جناب آقای شعرانی.
[۵] . امام خمینی، کشف الاسرار، تهران، موسسه نشر آثار امام خمینی، ص۳۱۹٫

منبع: andisheqom.com

بستن تبلیغ
بستن تبلیغ